Chó co chân khi đi – Trật xương bánh chè và hướng dẫn các bước phẫu thuật

qcv — Wed, 22 Oct 2025 04:27:55 +0000

Giống chó có tỉ lệ bị trật xương bánh chè cao ở Việt Nam

– Các giống Poodle, Phốc sóc, Chihuahua, Pug và Shih Tzu là nhóm mắc trật xương bánh chè phổ biến nhất ở Việt Nam, chiếm đa số ca đến khám tại các phòng khám thú y nhỏ.

– Nguyên nhân được cho do di truyền, là những giống chó nhỏ nên hệ thống cơ và dây chẳng yếu

Phương pháp chẩn đoán

– Khám thực tế: Sờ nắn đầu gối để xác định vị trí xương bánh chè và đánh giá mức độ trật khớp bằng cách cố gắng nắn xương bánh chè bằng tay hoặc đưa nó về vị trí bình thường.

– X-quang: Giúp đánh giá độ sâu của rãnh ròng rọc, sự thẳng hàng của xương đùi và xương chày cũng như các dấu hiệu của viêm khớp.

Phân độ trật xương bánh chè

Có 4 độ:

Độ 1: Xương bánh chè nằm trong rãnh, có thể đẩy ra ngoài bằng tay, nhưng nó tự bật lại vào trong.
Độ 2: Khi thì ở trong, khi thì ra ngoài. Đẩy ra thì nằm ngoài, đẩy vào thì nằm trong — không tự bật.
Độ 3: Nằm hoàn toàn bên ngoài, đẩy vào thì vẫn vào được, chưa teo cơ.
Độ 4: Nằm ngoài hoàn toàn, không thể đẩy vào, cơ đã teo lại.

Triệu chứng theo độ

Độ 1 – 2: Đi bình thường, thỉnh thoảng co một chân vài giây rồi duỗi ra đi tiếp.
Độ 3: Đi kiểu trụm gối, hai chân khụy vào trong, nhìn như chân vòng kiềng.
Độ 4: Cơ đùi teo, chân co rút, có thể đi bằng đầu gối luôn.

Gặp các giống Poodle, Phốc sóc, Chihuahua mà thấy đi khập khiễng, co chân, yếu chân — thì gần như chắc là bị xương bánh chè rồi.

Điều trị

– Phẫu thuật là cần thiết với trật xương bánh chè cấp độ từ 2 đến 4 và thực hiền đồng thời các biện pháp duy trì sau:

– Kiểm soát cân nặng: Duy trì trọng lượng cơ thể lý tưởng giúp giảm căng thẳng cho các khớp, xương,…

– Phục hồi chức năng sau phẫu thuật : giúp tăng cường sức mạnh các cơ xung quanh đầu gối, cải thiện sự ổn định và chức năng.

– Hỗ trợ dinh dưỡng: bổ sung như glucosamine và chondroitin sulfate, axit béo omega-3 và các chất khác có thể hỗ trợ sức khỏe khớp.

Mẹo nhỏ trong điều trị

Có thể biến độ 4 thành độ 3 bằng cách tập co duỗi cơ thường xuyên.Vì khác nhau giữa độ 3 và độ 4 ở cơ có bị theo hay không
Cho nên, khi gặp độ 4, bảo chủ cho con vật tập co duỗi chân, xoa bóp cơ thường xuyên — chỉ 1–2 tuần là cơ nở lại, duỗi được chân → chuyển về độ 3, mổ dễ hơn nhiều.
Nếu không tập, vẫn mổ được, nhưng sẽ phải thêm một thao tác nhỏ để hỗ trợ.

Hậu phẫu và phục hồi

Sau mổ, vì ta đào rãnh xương, sẽ có vết thương trên xương → Phải bó chân lại để ổn định.
Khoảng 3 ngày sau mổ, tháo bó mềm ra, co duỗi chân nhẹ 5–7 lần để tránh dính khớp, rồi bó lại tiếp. Sau khoảng 10 ngày, tháo bó mềm ra hẳn, cho vận động nhẹ bình thường.

Phương pháp phẫu thuật xương bánh chè

Sau khi bộc lộ được xương rãnh ròng rọc của đầu dưới xương đùi. Cắt 1 đường ở bên trong của rãnh ròng rọc. Lưu ý không cắt vào điểm nhô cao của gờ ròng rọc.

Cắt 1 đường tương tự ở phía đối diện

Đối với miếng sụn chữ V vừa cắt ra, dùng gu gặm xương cắt bớt phần đáy và để lại vào vị trí cũ

Để xương bánh chè vào vị trí cũ

Ở xương chày, ngày phía dưới của xương bánh chè, cắt 1 mảnh của xương chày và đẩy sang phía bị lệch để định vị lại xương bánh chè.

Đóng 1 đinh ở rìa trong để chống trật. Đóng 1 đinh ở chính giữa xương và chéo xuống

Sau đó bấm ngắn đinh lại. Khâu mô bên trong bằng chỉ tiêu chậm, khâu ngoài da bằng chỉ không tiêu.

→ Sau khi mổ, bó mềm lại trong 2 tuần để ổn định vết mổ. Sau đó tập vật lý trị liệu để nhanh phục hồi

Một số lưu ý khác

Độ 1: Có thể chưa cần mổ ngay, tùy tuổi và mức độ vận động.
Nếu chó đã 4–5 tuổi, nên mổ sớm để tránh sau này già, mổ khó phục hồi chậm.
Xương bánh chè đã trật thì không tự khỏi, chỉ có thể tăng độ.
Tốc độ tăng độ phụ thuộc vào vận động:
- Đi lại thường xuyên → cơ không teo, ít nhảy độ.
- Nằm im, ít vận động → nhảy độ rất nhanh (chỉ 1–2 tuần có thể tăng từ độ 1 sang độ 3–4).

Cho nên, ngược với tư vấn thông thường “đau thì hạn chế vận động”, đối với xương bánh chè thì phải cho vận động nhẹ thường xuyên, không được nhảy cao, nhưng nên vận động mỗi này để cơ khỏe và không bị teo.

Tài liệu tham khảo

“Small Animal Surgery” (Fossum, T.W., 4th Ed.)
“Veterinary Orthopedics” (Piermattei, D.L., Flo, G.L., DeCamp, C.E., 5th Ed.)
“Patellar Luxation: A Review of the Pathogenesis, Diagnosis, and Treatment” (Harasen, G., The Canadian Veterinary Journal, 2005)
“Outcome of surgical correction of medial patellar luxation in dogs” (Alam, M.R., et al., 2007):

Hãy liên hệ ngay với EduVET nếu có bất kỳ thắc mắc nào!

The post Chó co chân khi đi – Trật xương bánh chè và hướng dẫn các bước phẫu thuật appeared first on EduVET.

chó đi co chân – EduVET