Điều trị bệnh Pavo ở chó, quan trọng nhất là hai vấn đề:

• Một là truyền dịch

• Hai là giữ ấm, ổn định thân nhiệt

Làm tốt 2 điều này con vật sẽ có tỉ lệ sống cao hơn

1. Truyền dịch

Truyền dịch trong Pavo rất quan trọng, gần như là chìa khóa cứu sống con vật. Không phải cứ truyền nhiều là tốt, mà phải truyền đúng – đủ – chậm.

Khi truyền nhanh quá, con vật dễ bị phù phổi, rối loạn điện giải, xuất huyết ruột hoặc sốc dịch. Ngược lại, truyền ít quá thì không bù đủ thể tích tuần hoàn, ruột không được tưới máu, dễ hoại tử và chết.

Vì vậy, nguyên tắc là truyền nhiều cữ, mỗi cữ ít, duy trì suốt ngày đêm. Truyền chậm, đều như thế thì con vật không bị tụt huyết áp, không rối loạn thân nhiệt và hồi phục nhanh hơn hẳn.

2. Giữ nhiệt độ cơ thể ổn định

• Chó mắc Pavo thường mất nhiệt rất nhanh, nhất là ban đêm. Nên phải ủ ấm, sưởi nhẹ, đặc biệt khi thân nhiệt xuống dưới 37°C.
  Ngược lại, nếu sốt cao, thì cần chườm mát, có thể dùng Anagin hoặc Paracetamol liều thú y để hạ nhiệt.
• Việc theo dõi thân nhiệt cực kỳ quan trọng – rất nhiều con chết chỉ vì lạnh hoặc sốt mà không được phát hiện kịp.

3. Kháng sinh và thuốc hỗ trợ

• Trong Pavo, thuốc chính thường dùng là T5000 (Tylosin và Sulfamethoxazol) – đây là thuốc trị viêm ruột, viêm dạ dày-ruột, viêm phổi và các bệnh nhiễm khuẩn nói chung.
  Thuốc này có tác dụng rất tốt, vì nó diệt được cả vi khuẩn Gram âm, Gram dương, nhất là ở đường ruột. Cho nên, trong điều trị Pavo hay viêm dạ dày-ruột nói chung, T5000 dùng rất hiệu quả.
• Ngoài ra còn dùng Vitamin K1 để tăng đông máu, giảm nguy cơ xuất huyết ruột và dạ dày – biến chứng thường gặp trong Pavo.

4. Thuốc chống nôn

Khi con vật nôn nhiều, ta có thể dùng:

• Ondansetron: ức chế trung tâm nôn, chống nôn rất tốt.

• Metoclopramide: cũng chống nôn nhưng khác là có tác dụng kích thích nhu động ruột trên, giúp đẩy khí và dịch ứ.

Nhưng phải nhớ: nếu thú đang đi phân ra máu tươi, tuyệt đối không dùng Metoclopramide, vì nó sẽ làm vỡ thêm các mao mạch đang viêm, khiến xuất huyết nặng hơn.
Chỉ dùng Metoclopramide trong trường hợp đầy hơi, trúng độc, tiêu chảy không ra máu.

5. Atropin

• Atropin có tác dụng giảm tiết dịch, giảm co bóp ruột, nên dùng tốt khi con vật chảy nhiều nước dãi hoặc tiêu ra máu tươi.
  Nhưng nếu ruột bị liệt, đầy hơi hoặc tổn thương cơ ruột nặng, thì không được dùng, vì nó sẽ làm ruột liệt nặng hơn.

6. Cho ăn sớm – cực kỳ quan trọng

• Sau khoảng 2–3 ngày điều trị, khi con vật đỡ nôn, ta phải cho ăn sớm.
  Cho ăn sớm giúp nuôi dưỡng niêm mạc ruột, tạo năng lượng, và giúp cơ thể phục hồi nhanh hơn.
• Cho ăn cháo loãng, nước cơm hoặc súp không muối, có thể pha thêm oresol hoặc nước đường để bù điện giải.
  Dù nó còn nôn một chút, nhưng vẫn nên cho ăn – vì vẫn hấp thu được một phần qua niêm mạc ruột, giúp tái tạo tế bào nhanh hơn.
• Kinh nghiệm cho thấy, cho ăn sớm là một trong những yếu tố giúp tỉ lệ sống tăng rõ rệt.

7. Tổng kết

Điều trị Pavo không chỉ là dùng thuốc, mà là kiên trì, tỉ mỉ, theo dõi liên tục.
Quan trọng nhất:

1. Truyền dịch đúng, đủ, chậm.

2. Giữ ổn định thân nhiệt.

Nếu làm đúng hai điều này, kể cả không có thuốc đặc hiệu, con vật vẫn có khả năng sống tới 80–90%.

Tài liệu tham khảo khoa học

1. Greene, C.E. (2021). Infectious Diseases of the Dog and Cat (5th ed.). Elsevier.

2. Ettinger, S.J., & Feldman, E.C. (2017). Textbook of Veterinary Internal Medicine (8th ed.). Elsevier.

3. Sykes, J.E. (2013). Canine and Feline Infectious Diseases. Elsevier.

4. Grellet, A. & Grellet, C. (2019). “Canine parvoviral enteritis: current insights and treatment strategies.” Vet Clin Small Anim, 49(3), 641–660.

5. Decaro, N. & Buonavoglia, C. (2012). “Canine parvovirus – a review of epidemiological and diagnostic aspects.” Vet Microbiol, 155(1), 1–12.

Hãy liên hệ ngay với EduVET nếu có bất kỳ thắc mắc nào!

Bài viết tham khảo

• Tiên lượng tỉ lệ sống khi chó mắc bệnh Parvo

The post Hướng dẫn điều trị Parvo cho chó appeared first on EduVET.

Việc phục hồi dinh dưỡng sớm cho chó mắc bệnh Parvo đã được chứng minh là một trong những yếu tố giúp cải thiện tiên lượng, giảm nguy cơ nhiễm trùng thứ phát, và rút ngắn thời gian điều trị. Các cơ chế chính như sau:

1. Bảo vệ và phục hồi cấu trúc niêm mạc ruột

• Canine Parvovirus (CPV) tấn công các tế bào đang phân chia nhanh ở hốc ruột non, gây teo nhung mao và hoại tử biểu mô ruột.

• Việc teo nhung mao làm giảm diện tích hấp thụ, mất hàng rào niêm mạc, khiến vi khuẩn đường ruột dễ dàng xâm nhập vào máu, gây viêm toàn thân, nhiễm độc tố và nhiễm trùng huyết (sepsis).

• Nếu nhịn ăn quá lâu, ruột không được kích thích, làm chậm tái tạo biểu mô, khiến biểu mô ruột tiếp tục thoái hóa và mất chức năng hấp thu, tăng nguy cơ vi khuẩn xâm lấn và loạn khuẩn ruột.

2. Thức ăn giúp tái tạo biểu mô ruột và cung cấp năng lượng tế bào

• Cho ăn sớm cung cấp các acid amin thiết yếu như glutamine (năng lượng chính cho tế bào biểu mô ruột) và arginine, giúp thúc đẩy:

  • Tổng hợp DNA, tăng sinh tế bào ruột.

  • Làm lành tổn thương niêm mạc nhanh hơn.

• Ngoài ra, việc có thức ăn trong ruột sẽ kích thích tiết hormone tiêu hóa như:

  • Cholecystokinin (CCK): Tăng tiết mật và enzyme tụy.

  • Gastrin và Motilin: Kích thích nhu động ruột, ngăn ứ đọng dịch ruột và giảm nguy cơ phát triển vi khuẩn có hại.

3. Duy trì hàng rào niêm mạc ruột

• Cho ăn sớm giúp duy trì và phục hồi các tight junction proteins (ví dụ: claudin, occludin) – đóng vai trò như “keo dán” giữa các tế bào ruột, ngăn ngừa tình trạng rò rỉ ruột (leaky gut) và viêm hệ thống.

• Đồng thời, thức ăn hỗ trợ hệ vi khuẩn có lợi phát triển, kích thích tăng tiết chất nhầy, bảo vệ niêm mạc khỏi tổn thương.

4. Tác động tích cực đến hệ vi sinh vật đường ruột

• Nhịn ăn kéo dài dễ dẫn đến loạn khuẩn ruột, tạo điều kiện cho Clostridium spp. hoặc E. coli gây bệnh.

• Ngược lại, cho ăn sớm cung cấp chất nền lên men như prebiotics (chất xơ hòa tan, oligosaccharides), giúp các vi khuẩn có lợi như Lactobacillus và Bifidobacterium phát triển, phục hồi cân bằng hệ vi sinh.

5. Hỗ trợ chức năng miễn dịch

• Các tế bào miễn dịch như đại thực bào, lympho bào cần glutamine và arginine để:

  • Tăng sinh, sản xuất cytokine, và diệt mầm bệnh hiệu quả hơn.

• Các vi chất như vitamin A, C, E và kẽm có vai trò chống oxy hóa, tái tạo biểu mô ruột và hỗ trợ miễn dịch niêm mạc.

Khi nào bắt đầu cho ăn trở lại?

• Cho ăn ngay khi chó bắt đầu giảm nôn và có biểu hiện thèm ăn.

• Ưu tiên thức ăn mềm, dễ tiêu hóa, có thể trộn thêm men tiêu hóa hoặc pre/probiotics.

• Chia nhỏ thành nhiều bữa mỗi ngày với lượng ít ban đầu, sau đó tăng dần tùy theo khả năng tiêu hóa và tình trạng sức khỏe.

Tóm lại

Việc cho chó ăn lại càng sớm càng tốt trong điều trị Parvo không chỉ giúp bổ sung năng lượng, mà còn đóng vai trò sống còn trong việc:

• Hỗ trợ phục hồi biểu mô ruột

• Duy trì hàng rào miễn dịch niêm mạc

• Khôi phục hệ vi khuẩn có lợi

• Giảm nguy cơ biến chứng nặng và nhiễm trùng huyết

Nếu có bất kỳ thắc mắc nào Quý bác sĩ vui lòng liên hệ trực tiếp với EduVET để được giải đáp nhanh và chính xác nhất!

Nguồn tài liệu tham khảo:

1. Mohr AJ. (2012). Evidence-based supportive care of canine parvoviral enteritis. Vet Clin North Am Small Anim Pract.

2. Willard MD et al. (2021). Small Animal Internal Medicine, 6th Edition.

3. Gookin JL et al. (2021). Textbook of Veterinary Internal Medicine.

4. Hall EJ. (2011). Gastrointestinal microflora and probiotics. Vet Clin North Am Small Anim Pract.

5. Freeman LM. (2010). Nutritional support in critical care. J Vet Emerg Crit Care.

The post Lý do nên cho chó ăn càng sớm càng tốt khi điều trị Parvo appeared first on EduVET.